1. Eigendomsvoorbehoud: blijf juridisch eigenaar
Lever je goederen op rekening? Dan kun je in je algemene voorwaarden een eigendomsvoorbehoud opnemen. Dat betekent dat het eigendom pas overgaat op je klant nadat de factuur volledig is betaald.
Gaat je klant failliet voordat hij betaalt, dan kun je je goederen in principe terughalen bij de curator.
Voorwaarden:
- Het eigendomsvoorbehoud moet vooraf schriftelijk zijn overeengekomen.
- Je moet exact kunnen aantonen welke goederen jij hebt geleverd.
- De goederen moeten nog identificeerbaar aanwezig zijn.
Zonder duidelijke registratie sta je juridisch zwak. Een simpele verwijzing naar de algemene voorwaarden op de website is in dit geval niet voldoende. Het verstandigste is om de voorwaarden met daarin het eigendomsvoorbehoud in het begin van de opdracht aan de afnemer toe te sturen en deze voor akkoord te laten ondertekenen en retourneren.
2. Verrekening: schuld wegstrepen tegen vordering
Heb je zelf nog een openstaande schuld bij je debiteur? Dan kun je in veel gevallen verrekenen. Je trekt je schuld af van wat je nog tegoed hebt.
Voorbeeld: je hebt nog € 10.000 tegoed en moet zelf € 6.000 betalen. Dan betaal je niets en blijft er € 4.000 openstaan.
Belangrijk:
- De vorderingen moeten over en weer bestaan vóór faillissement.
- Meld de verrekening schriftelijk, met vermelding van factuurnummers.
- Controleer of er contractuele beperkingen gelden.
Verrekening kan een snelle en effectieve manier zijn om schade te beperken, zonder dat je achteraan in de rij van schuldeisers belandt.
3. Recht van reclame: geleverde zaken terugvorderen
Het recht van reclame (artikel 7:39 BW) geeft je de mogelijkheid om geleverde goederen terug te eisen als de koopsom niet is betaald. Roep je dit recht geldig in, dan wordt de koopovereenkomst ontbonden. Dit recht geldt ook bij faillissement en surseance van betaling.
De wet bepaalt wanneer je het mag inzetten
Je moet aan deze voorwaarden voldoen:
- Je moet het recht van reclame schriftelijk inroepen bij de koper. Mondeling is niet voldoende.
- Is een deel van de koopprijs betaald en is het product ondeelbaar (bijvoorbeeld een machine)? Dan moet je het betaalde bedrag teruggeven om het product terug te krijgen.
- Het moet gaan om een roerende zaak (geen onroerend goed).
- De zaak moet nog in dezelfde staat zijn als bij levering. Is een onderdeel al gemonteerd? Dan kan het niet meer.
- Je moet snel handelen: binnen 6 weken na het verstrijken van de betalingstermijn, of binnen 60 dagen na levering.
Dit instrument wordt in de praktijk regelmatig over het hoofd gezien. Zonde, want het kan je positie aanzienlijk versterken.
4. Procedure starten bij de rechter
Blijft betaling uit en lukt incasso niet? Dan kun je naar de rechter stappen en een procedure starten om een vonnis te krijgen. Het indienen van een vordering bij de rechtbank verloopt meestal via een dagvaardingsprocedure. Bij de kantonrechter ben je niet verplicht een advocaat in te schakelen voor vorderingen tot € 25.000. Een vordering boven dat bedrag gaat naar een civiele rechter; daar is een advocaat wel een verplichting.
Maar stel jezelf eerst twee vragen:
- Is er nog verhaal mogelijk?
- Wegen de proceskosten op tegen de opbrengst?
Als er niets meer te halen valt, maak je alleen extra kosten. Is er wél ruimte om te verhalen op de tegenpartij, dan geeft een vonnis van de rechtbank je een sterke executoriale titel. Daarmee kun je beslag leggen.
Een snelle juridische inschatting kan het verschil maken tussen beperkt verlies en een forse afboeking.
5. Beslaglegging: zekerheid vooraf creëren
Met een vonnis kun je executoriaal beslag leggen op bankrekeningen, inventaris of andere vermogensbestanddelen.
Wil je voorkomen dat een debiteur zijn vermogen wegsluist? Dan kun je vooraf conservatoir beslag leggen. Daarvoor heb je toestemming nodig van de voorzieningenrechter. Daarna moet je wél een bodemprocedure starten.
Beslag is een zwaar middel. Het kan druk zetten op de wederpartij, maar het moet zorgvuldig worden ingezet. Onterecht beslag kan leiden tot aansprakelijkheid.
Juridisch advies kan je helpen om een keuze te maken
Een juridisch adviseur helpt je snel inzicht te krijgen in je positie – en in wat nog te redden valt. Concreet:
Je rechten beoordelen
Is je eigendomsvoorbehoud geldig? Kun je verrekenen of het recht van reclame inroepen?
Contact leggen met de curator
Je vordering correct aanmelden en onderbouwen met contracten en facturen.
Strategisch adviseren
Heeft procederen of beslag zin, of is afboeken realistischer?
Je contracten verbeteren voor de toekomst
Algemene voorwaarden en zekerheden aanscherpen, zodat je bij een volgend risico sterker staat.
Snel schakelen is cruciaal. Bij faillissementen gelden strikte termijnen. Te laat reageren kan betekenen dat je rechten vervallen.
Whitepaper Controle Belastingdienst
Tot slot: voorkomen is beter dan genezen
De beste bescherming begint vóórdat er problemen ontstaan:
- Werk met duidelijke algemene voorwaarden en houd ze actueel.
- Neem een goed geformuleerd eigendomsvoorbehoud op.
- Houd je administratie actueel.
- Monitor betaalgedrag actief.
- Win juridisch advies in.
