SEPA-overboekingen: Wat verandert er in 2025?
SEPA (Single Euro Payments Area) is de standaard voor betalingen in euro binnen Europa en zorgt ervoor dat overschrijvingen en incasso’s in alle deelnemende landen op dezelfde manier worden verwerkt. Hierin onderscheiden we twee soorten transacties:
- Normale SEPA overboeking: Dit zijn reguliere overboekingen, die vaak binnen 1 tot 2 werkdagen worden verwerkt.
- SEPA Instant Payments: Dit zijn directe overboekingen waarbij het geld binnen 10 seconden op de rekening van de ontvanger staat.
Vanaf 9 januari 2025 is de regelgeving voor beide typen transacties verandert, waarbij er specifieke verschillen tussen banken en betaaldienstverleners gelden.
Verschillen tussen de IPR, normale SEPA-overboeking en SEPA directe overboeking
| Regelgeving | Normale SEPA overboeking | SEPA Instant Payments | Van toepassing op |
|---|---|---|---|
| Verwerkingstijd | 1-2 werkdagen | Binnen 10 seconden | Alle banken en betaaldienstverleners die SEPA ondersteunen |
| Verplichte ondersteuning | Banken moeten deze aanbieden | Banken moeten deze vanaf 2025 verplicht ondersteunen | Banken vanaf 9 januari 2025, betaaldienstverleners vanaf 9 april 2027 |
| Kostenstructuur | Vrij te bepalen door banken en betaaldienstverleners | Mag niet duurder zijn dan een reguliere SEPA-overboeking | Alle banken en betaaldienstverleners |
| Beschikbaarheid | Alleen op werkdagen en tijdens kantooruren | 24/7 beschikbaar | Alle SEPA-landen |
| IBAN-naamcontrole | Niet verplicht | Vanaf 9 oktober 2025 verplicht | Alle banken en betaaldienstverleners |
| Sanctiescreening | Wordt per transactie uitgevoerd | Wordt per rekeninghouder uitgevoerd | Alle banken en betaaldienstverleners |
1. IBAN-naamcontrole wordt verplicht bij Instant Payments
Vanaf 9 oktober 2025 moeten alle banken en betaaldienstverleners die SEPA Instant Payments aanbieden, een IBAN-naamcontrole uitvoeren. Dit betekent dat bedrijven en consumenten voortaan een melding krijgen als de naam van de begunstigde niet overeenkomt met het opgegeven IBAN-nummer. Dit helpt om fraude en foutieve betalingen te voorkomen.
Impact op bedrijven:
- Minder kans op verkeerd uitgevoerde betalingen.
- Banken kunnen betalingen blokkeren als de naam niet klopt met het IBAN.
- Klanten krijgen extra zekerheid bij betalingen.
Impact op betaaldienstverleners:
- Ze moeten een systeem ontwikkelen of integreren om deze controle automatisch uit te voeren.
- Mogelijk extra kosten voor de technische implementatie.
2. SEPA Instant Payments worden de norm
Vanaf 9 januari 2025 moeten alle banken in de eurozone SEPA Instant Payments kunnen ontvangen, en vanaf 9 oktober 2025 moeten ze ook instant betalingen kunnen verzenden. Dit betekent dat alle overboekingen binnen enkele seconden worden verwerkt, 24/7.
Impact op bedrijven:
- Geen wachttijden meer op betalingen van klanten.
- Snellere afhandeling van terugbetalingen en facturen.
- Betere cashflow en klanttevredenheid.
Impact op betaaldienstverleners:
- Banken moeten SEPA Instant Payments verplicht ondersteunen vanaf 2025.
- Betaalinstellingen en elektronische geldinstellingen krijgen tot 9 april 2027 de tijd om deze verplichting in te voeren.
3. Geen extra kosten voor SEPA directe overboekingen vanaf 2025
Veel banken en betaaldienstverleners brengen momenteel extra kosten in rekening voor SEPA Instant Payments ofwel directe overboekingen. Dit mag vanaf 9 januari 2025 niet meer. De kosten voor een directe overboeking moeten gelijk zijn aan die van een normale SEPA-overboeking.
Toch zijn er betaalproviders die nog steeds kosten berekenen voor directe betalingen. Dit kan komen door:
- Interne verwerkingskosten: Sommige betaaldienstverleners rekenen kosten door aan hun klanten om de snelle verwerking van betalingen te dekken.
- Extra diensten: Sommige aanbieders koppelen SEPA directe overboekingen aan premiumdiensten, waardoor ze kosten in rekening brengen via een abonnementsmodel.
- Kosten bij internationale betalingen: Hoewel SEPA directe overboekingen binnen de eurozone gratis moeten zijn, kunnen er kosten zijn als een betaling via wisselkoersconversie verloopt.
Na 2025 mogen deze kosten niet meer hoger zijn dan voor normale SEPA-overboekingen. Dit betekent dat een betaaldienstverlener die €4 in rekening brengt voor een directe overboeking, hetzelfde bedrag moet hanteren voor een normale overboeking. Banken en betaaldienstverleners die dit niet naleven, riskeren boetes en handhavingsmaatregelen door Europese toezichthouders.
4. Nieuwe ISO 20022-standaard voor SEPA-transacties
Vanaf november 2025 moeten alle SEPA-transacties gebruikmaken van de nieuwe XML-standaard (ISO 20022 versie 10). Dit betekent onder andere dat bedrijven gestructureerde adresgegevens moeten aanleveren, waarbij straatnaam, huisnummer, postcode en plaatsnaam in aparte velden worden ingevuld.
Impact op bedrijven:
- Mogelijk aanpassingen in boekhoud- en betaalsystemen nodig.
- Meer transparantie en veiligheid bij transacties.
- Bedrijven die handmatig betalingen verwerken, moeten opletten dat ze de nieuwe vereisten naleven.
Impact op betaaldienstverleners:
- Betaalsystemen moeten worden aangepast om de nieuwe standaard te ondersteunen.
- Klanten moeten geïnformeerd worden over hoe ze hun betaalgegevens correct kunnen aanleveren.
Conclusie: SEPA verandert, wees voorbereid
De SEPA-wijzigingen van 2025 brengen zowel voordelen als nieuwe verplichtingen met zich mee. Snellere betalingen en betere beveiliging zijn een groot pluspunt, maar bedrijven en betaaldienstverleners moeten tijdig hun systemen en strategieën aanpassen om compliant te blijven.
Door nu actie te ondernemen en slimme betaaloplossingen te kiezen, kunnen bedrijven en aanbieders niet alleen voldoen aan de nieuwe regels, maar ook profiteren van een snellere en efficiëntere betaalinfrastructuur.
De toekomst van betalingen wordt instant—ben jij er klaar voor?
