Wat is het verschil tussen brutowinstmarge en winst?
De (bruto) winstmarge op een product of dienst is niets anders dan het verschil tussen alle directe kosten die je maakt en de uiteindelijke verkoopprijs. Dat zijn de kosten die je direct kunt toewijzen aan een bepaald product of een bepaalde dienst, zoals de inkoopprijs.
Klinkt misschien simpel, maar de winstmarge staat niet gelijk aan de nettowinst. Van de totale winstmarge gaan ook nog indirecte kosten (bedrijfskosten) af. Denk bijvoorbeeld aan lonen en de huur van het bedrijfspand.
Wanneer je alle bedrijfskosten van de (bruto)winstmarge afhaalt, houd je de nettowinstmarge over. Over deze winst betaal je trouwens nog wel belasting.
Hoe werkt winstmarge berekenen?
De winstmarge berekenen kan op verschillende manieren. Bijvoorbeeld als vast bedrag per product. Hiervoor heb je de volgende elementen nodig:
- Inkoopprijs
- Verkoopprijs
De verkoopprijs minus de inkoopprijs is wat je verdient op een bepaald product (uitgezonderd overige kosten). Gebruik deze formule om de marge te berekenen (als percentage):
(verkoopprijs – inkoopprijs) : verkoopprijs x 100 = (bruto)winstmarge
Rekenvoorbeeld exclusief btw
Fietsenmaker Janssen verkoopt elektrische damesfietsen. De inkoopprijs van deze fietsen ligt op € 795 (exclusief btw-tarief) per fiets. De uiteindelijke verkoopprijs van de fietsen is vastgesteld op € 1395 (exclusief btw-tarief). De rekensom om de (bruto)winstmarge per product te berekenen, ziet er dan als volgt uit:
(1.395 – 795) : 1.395 x 100 = 43%
De winstmarge berekenen kan ook over de totale verkoop van al je producten of diensten in een bepaalde periode. In dat geval gebruik je de volgende formule om het percentage te berekenen:
(omzet – kosten) / omzet = (bruto)winstmarge
Winstmarge calculator
Winstmarge calculator
Waarom is de winstmarge zo belangrijk voor je onderneming?
De winstmarge zegt iets over de winstgevendheid en levensvatbaarheid van je bedrijf. De marge bepaalt voor een groot deel hoe je producten of diensten in de markt zet en hoe de onderneming zich verhoudt ten opzichte van de concurrentie.
Grote winstmarge
Hoe hoger de winstmarge, hoe beter? Dat is zeker niet altijd het geval. Als je een hogere winstmarge hebt door een hoge verkoopprijs, maar nauwelijks iets verkoopt, gaat er meestal iets niet goed.
Daarnaast is een hoge winstmarge ook niet voldoende als jouw onderneming heel hoge bedrijfskosten heeft. De nettowinstmarge is dan misschien te laag voor een winstgevend bedrijf. In dat geval: bekijk wat je kunt doen om de totale kosten lager te maken en je winst te verhogen.
Kleine winstmarge
Anderzijds is een kleine winstmarge niet direct een teken aan de wand dat de winstgevendheid van je bedrijf gevaar loopt. Op sommige productgroepen zit nou eenmaal niet veel marge, maar er wordt wel ontzettend veel volume op gedraaid. Denk maar aan supermarkten, die met een kleine marge toch winstgevend zijn omdat ze heel veel producten verkopen.
Marge berekenen: verschil brutowinstmarge en nettowinstmarge
Wil je nog meer inzicht in de winstgevendheid van je bedrijf? Dan kun je naast de winstmarge per product ook kijken naar de totale omzet en totale kosten. Dit doe je met de bruto- en nettowinstmarge. Die bereken je zo.
Berekenen brutowinstmarge
Rekenvoorbeeld: Fietsenmaker Janssen draait een jaaromzet van € 1.200.000 (exclusief btw). Zijn totale kosten zijn vastgesteld op € 650.000 (exclusief btw).
De berekening van de brutowinstmarge is als volgt: deel (totale brutowinst) : geheel (totale omzet) x 100 = brutowinstmarge.
(1.200.000 – 650.000) : 1.200.000 x 100 = 46%
In de berekening voor de brutowinstmarge wordt geen rekening gehouden met bedrijfskosten. Nemen we die kosten ook mee, dan spreken we van de nettowinstmarge.
Berekenen nettowinstmarge
Voor het berekenen van de nettowinstmarge gebruiken we de nettowinst. Dat is de brutowinst minus alle bedrijfskosten. Die deel je vervolgens door het totaal van de omzet. Dan kun je het percentage marge berekenen.
Rekenvoorbeeld: Fietsenmaker Janssen draait een jaaromzet van € 1.200.000. Zijn directe kosten bedragen € 650.000. Daarnaast heeft hij ook indirecte kosten. Deze bedrijfskosten liggen op € 200.000 en bestaan o.a. uit verloning, huur van het pand en energiekosten.
De formule om de nettowinstmarge te berekenen is: nettowinst : totale omzet x 100
De nettowinst vind je door alle bedrijfskosten van de brutowinst af te trekken:
Brutowinst: 1.200.000 – 650.000 = 550.000
Nettowinst: 550.000 – 200.000 = 350.000
Nu je de nettowinst hebt, kun je de nettowinstmarge berekenen:
350.000 : 1.200.000 x 100 = 29%
Hoeveel winstmarge moet ik aanhouden?
Daar is geen eenduidig antwoord op te geven. Een goede winstmarge verschilt sterk per branche.
Een handelsonderneming werkt vaak met relatief lage marges, maar verkoopt grote volumes. Een adviesbureau of softwarebedrijf heeft meestal hogere marges, omdat de directe kosten lager zijn.
Als grove richtlijn geldt:
| Nettowinstmarge | Betekenis |
|---|---|
| Minder dan 5% | Relatief laag |
| 5 tot 10% | Gemiddeld |
| 10 tot 20% | Gezond |
| Meer dan 20% | Sterk |
Een gemiddelde nettowinstmarge van 10% is gebruikelijk. Maar vergelijk je resultaten vooral met andere bedrijven in jouw sector.
Whitepaper Geld uit je bv halen
Waarom staat je winstmarge onder druk?
Veel ondernemers hebben de afgelopen jaren te maken gekregen met stijgende kosten. Denk aan hogere lonen, energiekosten, software-abonnementen en investeringen in automatisering of AI.
Daardoor kan de omzet stijgen terwijl de winst achterblijft. Juist daarom is het verstandig om je winstmarge regelmatig te controleren.
Let daarbij onder meer op:
- stijgende inkoopkosten
- hogere personeelskosten
- prijsverhogingen van leveranciers
- onvoldoende doorberekening van kosten
- verlieslatende producten of diensten
Hoe verbeter je je winstmarge?
Een hogere marge bereik je niet alleen door meer te verkopen. Vaak zit de grootste winst in slimmer ondernemen.
Mogelijkheden zijn:
- prijzen verhogen
- scherpere inkoopafspraken maken
- processen automatiseren
- verlieslatende producten schrappen
- meer focus leggen op winstgevende klanten of diensten
Een kleine verbetering van de marge kan al een groot verschil maken voor de winst.
Houd niet alleen je omzet in de gaten
Veel ondernemers kijken vooral naar omzetgroei. Maar een hogere omzet betekent niet automatisch meer winst. Uiteindelijk bepaalt je winstmarge hoeveel geld er daadwerkelijk overblijft.
Door je brutowinstmarge en nettowinstmarge regelmatig te berekenen, krijg je beter inzicht in de financiële gezondheid van je bedrijf en kun je tijdig bijsturen.
