Wat is de uitkoopregeling en voor wie is het van belang?
De uitkoopregeling is een mogelijkheid in de wet waarmee je als meerderheidsaandeelhouder – met ten minste 95 procent van de aandelen van een bedrijf (nv of bv) in je bezit – de andere aandeelhouder(s) dwingt om alle aandelen aan jou te verkopen.
Waarom bestaat de uitkoopregeling?
Als meerderheidsaandeelhouder en dga moet je doorgaans rekening houden met een of meer minderheidsaandeelhouders. Hoewel de daadwerkelijke invloed van deze aandeelhouders klein is, kan het belemmerend werken als het gaat om besluitvorming. Zo gaan bepaalde besluiten verplicht langs de algemene vergadering (ook wel aandeelhoudersvergadering genoemd). Aandeelhouders die net als jij ook bestuurder zijn, mogen daarnaast altijd een aandeelhoudersvergadering bijeenroepen.
Met de uitkoopregeling koop je de kleintjes uit en staan minderheidsbelangen je niet langer in de weg. Met 100 procent van de aandelen in je bezit ligt de macht van jouw bedrijf volledig in jouw handen.
Wat zijn je plichten tijdens een uitkoopregeling?
Als meerderheidsaandeelhouder ben je wettelijk verplicht om de belangen van alle aandeelhouders te respecteren. Zo moet je een eerlijke prijs bieden voor de uitgekochte aandelen en alle wettelijke vereisten rondom de uitkoopregeling naleven. Daarnaast hebben minderheidsaandeelhouders:
Recht op informatie
Alle aandelenbezitters hebben recht op volledige en tijdige informatie over de voorgestelde uitkoopregeling. Dat omvat ook voorwaarden, redenen en de mogelijke impact op de oorspronkelijke investering.
Recht op overleg
Houd ook rekening met het recht op deelname aan eventuele besprekingen of vergaderingen waar je de uitkoopregeling gaat bespreken. Dit podium stelt minderheidsaandeelhouders in staat om eventuele bezwaren of zorgen te uiten.
Stemrecht
In bepaalde gevallen hebben minderheidsaandeelhouders stemrecht over de voorgestelde uitkoopregeling. Of dat mogelijk is, hangt af van specifieke bepalingen in de statuten van de bv of nv en de toepasselijke wetgeving.
Recht op rechtsmiddelen
Zijn de minderheidsaandeelhouders het niet eens met de voorgestelde uitkoopregeling? Dan hebben ze het recht om juridische stappen te zetten en daarmee hun belangen te beschermen. Het is mogelijk om via een rechtszaak de rechtmatigheid van de uitkoopregeling te betwisten.
Hoe ziet het proces van een uitkoopregeling eruit?
Het proces van uitkoop begint meestal wanneer je als meerderheidsaandeelhouder een vordering indient bij de rechtbank om de minderheidsaandeelhouders uit te kopen. De rechtbank zal vervolgens op basis van relevante wetgeving en jurisprudentie een oordeel vellen. Belangrijke wetten en regelgeving als het gaat om de uitkoopregeling:
- Burgerlijk Wetboek
- Wet op het Financieel Toezicht
Wanneer mag je de juridische procedure starten?
Een belangrijke eis als je op grond van de uitkoopregeling minderheidsaandeelhouders wilt uitkopen, is dat je ten minste 95 procent van de aandelen bezit. Je voldoet ook aan deze 95%-eis als je de drempel van 95% haalt met een groepsmaatschappij. Met andere woorden: je mag de percentages van verschillende (dochter)ondernemingen binnen een groepsmaatschappij optellen om zo de 95%-drempel te halen.
Whitepaper Controle Belastingdienst
Kan je met minder dan 95 procent van de aandelen minderheidsaandeelhouders uitkopen?
Hoewel de 95%-drempel een harde eis is, kun je in sommige gevallen toch gebruikmaken van de regeling als de drempel niet haalt. Daarvoor bestaan creatieve constructies:
Nieuwe aandelen uitgeven
Zo kun je nieuwe aandelen uitgeven om de minderheidsaandeelhouders onder de 5 procent te laten verwateren. Je kunt dan zelf (een deel van) de nieuwe aandelen opkopen met als doel meer dan 95 procent van het totale aantal aandelen in handen te krijgen.
Hoewel minderheidsaandeelhouders in principe voorrang hebben op nieuwe aandelen, is daar mogelijk niet genoeg vermogen voor. Daarnaast kun je wellicht een beroep doen op een van de uitzonderingsgronden die in het Burgerlijk Wetboek zijn opgenomen.
Driehoeksfusie
Een andere manier om minimaal 95 procent van de aandelen in handen te krijgen is via een driehoeksfusie. Dit is een complexe juridische constructie waarin drie actoren een belangrijke rol spelen (vandaar driehoek). De stappen zien er in grote lijnen als volgt uit:
1. Je richt een nieuwe moedermaatschappij op
Jij als overnemende partij (de ‘moedermaatschappij’) richt een nieuwe vennootschap op die als tussenpersoon fungeert bij de overname.
2. De fusie van de tussenpersoon en de doelvennootschap
De tussenpersoon (opgericht in stap 1) en de doelvennootschap (waarin je een meerderheidsbelang van 95 procent nastreeft) gaan een fusie aan. Als gevolg hiervan worden de activa en passiva van de doelvennootschap overgedragen aan de tussenpersoon en ontvangen alle aandeelhouders van de doelvennootschap aandelen in de tussenpersoon.
3. Overname van de tussenpersoon door de moedermaatschappij
Na de fusie tussen de tussenpersoon en de doelvennootschap, neemt de moedermaatschappij de tussenpersoon over. Aangezien de tussenpersoon nu de aandelen van de doelvennootschap bezit, krijgt de moedermaatschappij (jij) indirect de controle over de doelvennootschap.
Een driehoeksfusie is een complexe transactie die zorgvuldige planning en juridisch advies vereist om aan de wettelijke vereisten te voldoen.
Advies van financiële en juridische experts
Overweeg je een uitkoopregeling? Dan is de eerste logische stap advies inwinnen bij juridische en financiële experts. Deze experts helpen je bij het evalueren van de situatie, het bepalen van de juiste strategie en het beschermen van de belangen van alle betrokken partijen.
Door je bewust te zijn van de uitkoopregeling en de rechten en plichten die hiermee gepaard gaan, bescherm je jezelf tegen mogelijke geschillen en conflicten en zorg je voor een eerlijke en rechtvaardige behandeling van alle aandeelhouders.
