Sinds 2025 worden de meest vervuilende voertuigen geweerd uit de ZE-zones in veel Nederlandse gemeenten. In 18 gemeenten en Schiphol mogen geen busjes en vrachtwagens meer rijden die CO₂ uitstoten. In 9 andere gemeenten komt de ZEZ de komende jaren, maar dat aantal groeit waarschijnlijk nog omdat steeds meer gemeenten plannen maken om zero-emissiezones in te voeren.
Deze overgang heeft grote gevolgen voor ondernemers. Zo moeten vervoerders overstappen op elektrisch rijden. Ontvangers van goederen – denk aan winkeliers en horecabedrijven – zullen op een andere manier bevoorraad moeten worden. En wat te denken van marktkooplui en aannemers, die met hun huidige busjes niet meer de stad in mogen? Eén ding is zeker: je kunt je als ondernemer geen afwachtende houding permitteren als je bedrijfsvoering afhankelijk is van bestel- en vrachtauto’s.
Wat is een zero-emissiezone?
Zero-emissiezones zijn gebieden waar alleen voertuigen zonder uitstoot mogen komen. Sinds 1 januari 2025 moeten alle nieuwe bestelauto’s en vrachtwagens in de zero-emissiezone uitstootvrij zijn. Denk aan elektrische auto’s of voertuigen die op waterstof rijden. In een zero-emissiezone zijn voertuigen op fossiele brandstoffen, zoals diesel en benzine, niet toegestaan. De omtrek van een zero-emissiezone is minstens het stadscentrum plus eventueel de omliggende wijken.
De overheid moet zorgen voor de juiste randvoorwaarden, zoals laadinfrastructuur, om de overgang naar zero-emissiezones te ondersteunen.
Het verschil tussen milieuzones en zero-emissiezones
Milieuzones bestaan al langer en richten zich op het beperken van de uitstoot van schadelijke stoffen door oudere vervuilende voertuigen te weren. Zero-emissiezones gaan een stap verder: daar mogen alleen voertuigen zonder uitstoot komen. Waar milieuzones vaak uitzonderingen hebben voor nieuwere dieselvoertuigen, gelden in zero-emissiezones in principe geen uitzonderingen voor voertuigen die nog enige uitstoot veroorzaken.
Waarom worden zero-emissiezones ingevoerd?
Een belangrijke reden voor de invoering van zero-emissiezones is de luchtkwaliteit in steden verbeteren. Vervuilde lucht door de uitstoot van schadelijke stoffen heeft grote gevolgen voor de volksgezondheid en het milieu. Volgens het RIVM leidt luchtvervuiling jaarlijks tot duizenden vroegtijdige sterfgevallen. Naast gezondheidsvoordelen speelt ook de bijdrage aan de energietransitie een rol, waarbij fossiele brandstoffen worden vervangen door duurzame alternatieven.
Daarnaast heeft Nederland internationale klimaatafspraken gemaakt en ligt er een Klimaatakkoord. Daarin staat dat de CO₂-uitstoot aanzienlijk moet worden verminderd. Het streven is om tegen 2030 ongeveer 55 procent minder CO₂ uit te stoten ten opzichte van 1990. Meer uitstootvrij vervoer is essentieel om dat doel te halen. ZE-zones zijn onderdeel van het Nederlandse Klimaatakkoord en helpen gemeenten hun klimaatdoelen te behalen door de uitstoot van broeikasgassen te verminderen.
De zones stimuleren de overstap naar duurzame bedrijfsvoertuigen, zoals elektrische busjes en waterstofvrachtwagens.
Welke steden hebben zero-emissiezones?
Amersfoort, Amsterdam, Assen, Delft, Den Haag, Eindhoven, Enschede, Gouda, Groningen, Haarlem, ‘s-Hertogenbosch, Leiden, Maastricht, Nijmegen, Rotterdam, Schiphol, Tilburg, Utrecht en Zwolle. In de tweede helft van 2026: Arnhem en Dordrecht.
Overzicht van gemeenten met zero-emissiezones
Naast grote steden werken ook kleinere gemeenten aan de invoering van zero-emissiezones. De exacte locaties en ingangsdata verschillen per gemeente. Daarom is het belangrijk om op de hoogte te blijven van de plannen in je eigen gemeente of de gemeenten waarin je voor je werk regelmatig komt.
Op opwegnaarzes.nl staat een handig overzicht. Deze website is sowieso een betrouwbare bron voor informatie over zero-emissiezones.
Vrijstellingen en overgangsregelingen
Voor ondernemers die niet direct kunnen overstappen op uitstootvrije voertuigen, zijn er overgangsregelingen en vrijstellingen beschikbaar. Deze ontheffingen zijn bedoeld om de financiële en praktische uitdagingen van de nieuwe regels te verzachten. Zo mag een bestelauto van vóór 2025 met emissieklasse 5 nog tot 1 januari 2027 de zone in en met emissieklasse 6 nog tot 1 januari 2029. Alle toegangsregels op een rij >>
Hoe vraag je een vrijstelling of ontheffing aan?
Een ontheffing vraag je via de RDW aan. Je kunt ook een dagontheffing aanvragen als je op korte termijn een zone in moet.
Aanpassingen zero-emissie regels in 2026
Sinds 1 januari 2026 zijn de regels voor ontheffingen in zero-emissiezones ruimer en eenduidiger. Het ontheffingenbeleid wordt landelijk beter op elkaar afgestemd, waardoor verschillen tussen gemeenten grotendeels verdwijnen.
- Ontheffingen op bedrijfseconomische gronden hebben landelijke gelding in plaats van alleen in de gemeente waar deze is aangevraagd.
- De infrastructuur en netcongestie vormen een grote uitdaging voor de uitvoering van ZE-zones. Wie geen aansluiting kan krijgen op het stroomnet en daardoor niet kan overstappen op een emissieloos voertuig, kan een specifieke ontheffing aanvragen. Bestaande ontheffingen vanwege netcongestie kunnen 6 maanden voor afloop kosteloos worden verlengd. Ook hier geldt meteen een landelijke werking.
- Ontheffingen voor nieuwe voertuigen die (nog) niet emissieloos verkrijgbaar zijn, hebben een langere looptijd. Afhankelijk van het voertuigtype loopt die termijn op tot 7, 10 of zelfs 13 jaar. Dat maakt het mogelijk om een realistischer afschrijvingstermijn te hanteren.
Wat zijn de gevolgen van zero-emissiezones voor jouw bedrijf?
In een zero-emissiezone mogen alleen voertuigen rijden die geen CO₂ uitstoten. Dit betekent dat diesel- en benzinevoertuigen niet zijn toegestaan. De invoering van de zero-emissiezone betekent een omslag voor veel ondernemers, die hun bedrijfsvoering moeten aanpassen.
Aanpassingen aan je wagenpark
De kosten voor de aanschaf van elektrische bestel- en vrachtwagens zijn een grote financiële last voor ondernemers. Zeker omdat elektrische voertuigen momenteel in aanschaf duurder zijn dan diesel- of benzinevoertuigen. Op de lange termijn kunnen de investeringskosten wellicht worden terugverdiend door lagere operationele kosten, zoals onderhoud en brandstof.
Logistieke en bevoorradingsuitdagingen
Ligt jouw bedrijf in een zero-emissiezone? Dan moet je ervoor zorgen dat leveranciers en vervoerders uitstootvrij zijn. Een logistieke stadshub kan een oplossing zijn: hier worden goederen overgeladen op uitstootvrije voertuigen voor de laatste kilometers naar de eindbestemming in de stad.
Whitepaper Controle Belastingdienst
Hoe speel je in op de emissievrije zones? Een stappenplan
Hoe kun je je als ondernemer het beste inspelen op de (invoering van) zero-emissiezones? Hier zijn vier stappen die je kunt nemen om de overgang zo soepel mogelijk te laten verlopen:
Stap 1: inventariseer de impact met de zero-emissie kentekencheck
Begin met het in kaart brengen van hoe vaak jij of je medewerkers in een (toekomstige) zero-emissiezone moeten zijn. Je kunt online de zero-emissie kentekencheck doen. Zo weet je tot wanneer jouw huidige voertuigen nog toegang hebben en welke kosten een overstap met zich meebrengt. Doe de kentekencheck >>
Stap 2: stel een transitieplan op
Kies de juiste zero-emissievoertuigen
Blijf op de hoogte van nieuwe technologieën en beschikbare uitstootvrije voertuigen. Bepaal welke voertuigen passen bij jouw bedrijfsvoering: denk aan laadvermogen, laadvolume en actieradius. Ook het laadnetwerk speelt een belangrijke rol. Voor een elektrische bedrijfsauto is een oplaadpunt onmisbaar. Stel een laadstrategie op en zorg dat je bedrijfslocatie is voorbereid op de installatie van laadpalen.
Subsidies en financiële regelingen
Maak gebruik van subsidies zoals de Subsidieregeling Emissieloze Bedrijfsauto’s (SEBA) of de Milieu-investeringsaftrek (MIA). Deze regelingen kunnen een groot deel van je investeringskosten compenseren. De Rijksdienst voor Ondernemend Nederland (RVO) biedt actuele informatie over beschikbare financiële steun. Controleer ook lokale subsidies, want sommige gemeenten bieden extra ondersteuning. Voor meer informatie over subsidies en regelingen kun je terecht op de website van de RVO.
Stap 3: schakel experts in
Je hoeft deze overstap niet alleen te maken. Logistieke makelaars, brancheorganisaties en adviesdiensten van gemeenten kunnen je helpen bij het maken van een duurzaam plan. Samenwerken met andere ondernemers kan ook kosten en kennis delen eenvoudiger maken. Maak daarnaast gebruik van gratis tools en workshops, zoals die van regionale logistieke hubs of sectororganisaties.
Stap 4: communiceer met medewerkers en klanten
De overstap naar uitstootvrij vervoer is niet alleen een interne verandering, maar ook een kans om je bedrijf te profileren. Door klanten én medewerkers te informeren over je duurzame plannen, versterk je je imago en creëer je betrokkenheid. Het delen van je inspanningen laat zien dat je toekomstgericht en maatschappelijk verantwoord onderneemt.
