Handhaving in 2026

Sinds 1 januari 2025 gelden bij de handhaving op arbeidsrelaties weer de normale regels. De Belastingdienst kan bij een onjuiste kwalificatie direct correctieverplichtingen en naheffingsaanslagen opleggen. In 2026 legt de dienst niet standaard een verzuimboete op, maar een vergrijpboete blijft mogelijk bij opzet of grove schuld.

De Belastingdienst kan in beginsel terug tot 1 januari 2025. Bij kwaadwillendheid of het niet opvolgen van een eerdere aanwijzing kan een langere periode worden bekeken.

Beoordeel alle feiten samen

Er bestaat geen los vinkje dat een opdracht veilig maakt. Kijk onder meer naar wie bepaalt hoe en wanneer het werk gebeurt, of het werk structureel onderdeel is van de organisatie, of de werkende commercieel risico loopt en zich als ondernemer gedraagt. De feitelijke samenwerking weegt zwaarder dan alleen de tekst van de overeenkomst.

Bekijk het dossier schijnzelfstandigheid voor meer uitleg en praktische controles.

Praktische stappen voor opdrachtgevers

  1. Beschrijf het werk en de gewenste uitkomst, niet alleen het aantal uren.
  2. Leg vast wie beslissingen neemt over uitvoering, vervanging en werktijden.
  3. Controleer of de opdrachtnemer ook buiten jouw organisatie als ondernemer optreedt.
  4. Herhaal de beoordeling als de opdracht langer duurt of de werkwijze verandert.
  5. Pas de praktijk aan als die niet overeenkomt met de afspraken op papier.

Wetgeving in beweging

Het kabinet schrapte op 6 maart 2026 het verduidelijkingsdeel van het wetsvoorstel Vbar. Het rechtsvermoeden bij een laag uurtarief is wel wet geworden en gaat in op 31 december 2026. In de wet staat € 36 per uur, het kabinet rekent met € 38. Werk je daaronder, dan kun je je op een arbeidsovereenkomst beroepen en moet de opdrachtgever aantonen dat het geen loondienst is (Staatsblad 2026, 207). Vanaf 1 januari 2027 kan de Belastingdienst ook weer verzuimboetes opleggen.

De Zelfstandigenwet van het kabinet ligt tot en met 29 oktober 2026 in internetconsultatie. Het kabinet wil hem in januari 2028 laten ingaan. Tot die tijd blijven de bestaande regels en de handhaving gelden.

Gecontroleerd op 22 oktober 2026. Primaire bronnen: Belastingdienst, handhaving arbeidsrelaties en Rijksoverheid, stand van zaken zzp-wetgeving.