Stap 1: teken niets en neem altijd bedenktijd
Als je werkgever je vertelt dat hij wil stoppen met het dienstverband, volgt vaak snel een voorstel. In de meeste gevallen gebeurt dit via een vaststellingsovereenkomst. Dit is een document waarin jullie samen afspreken dat het dienstverband eindigt. Belangrijk om te weten is dat je nooit verplicht bent om direct akkoord te gaan. Ook niet als je werkgever zegt dat het voorstel ”standaard” is of ”het beste wat mogelijk is”. Je hebt recht op bedenktijd en die tijd moet je ook nemen. Wat eenmaal ondertekend is, is lastig terug te draaien.
Stap 2: begrijp eerst welke ontslagroute wordt gebruikt
Niet elk ontslag is hetzelfde. De route die wordt gekozen, bepaalt grotendeels je rechten en onderhandelingspositie. Globaal zijn er drie veelvoorkomende routes:
- Ontslag via een vaststellingsovereenkomst
- Ontslag via het UWV of de kantonrechter
- Het aflopen van een tijdelijk contract
In de praktijk kiezen werkgevers vaak voor een vaststellingsovereenkomst, omdat dit sneller en minder risicovol is dan een procedure. Voor jou betekent dit dat je kunt onderhandelen over de voorwaarden, in plaats van af te wachten wat de rechter beslist.
Stap 3: controleer of je recht hebt op een transitievergoeding
In de meeste ontslagsituaties heb je recht op een transitievergoeding. Dit is een wettelijke vergoeding die bedoeld is als compensatie voor het ontslag en als ondersteuning bij de overgang naar nieuw werk.
Belangrijk hierbij is:
- De vergoeding is wettelijk vastgelegd
- Het bedrag hangt af van je salaris en de duur van je dienstverband
- Ook bij ontslag via een vaststellingsovereenkomst is de transitievergoeding vaak het uitgangspunt
Het feit dat een transitievergoeding wordt genoemd in een voorstel, betekent niet automatisch dat het voorstel redelijk is. Soms is het bedrag lager dan waar je recht op hebt, of ontbreken andere belangrijke afspraken.
Stap 4: kijk verder dan alleen het bedrag
Veel mensen focussen zich vooral op de hoogte van de vergoeding. Begrijpelijk, maar niet voldoende. Een vaststellingsovereenkomst bevat meer dan alleen een bedrag. Controleer daarom onder andere:
- De einddatum van het dienstverband
- Of de opzegtermijn correct wordt gehanteerd
- Of je wordt vrijgesteld van werk
- Wat er gebeurt met vakantiedagen, bonus en onkosten
- Of het concurrentie- of relatiebeding wordt aangepast
- Of de formulering veilig is voor je WW-rechten
Juist de combinatie van deze onderdelen bepaalt of een regeling goed of slecht voor je uitpakt.
Stap 5: bescherm je recht op een WW-uitkering
Een cruciaal punt bij ontslag is je recht op WW. Bij een vaststellingsovereenkomst moet duidelijk blijken dat het initiatief bij de werkgever ligt en dat jou geen verwijt treft. Als dit verkeerd wordt geformuleerd, kan dat grote financiële gevolgen hebben. Dit is een van de belangrijkste redenen waarom een overeenkomst altijd zorgvuldig moet worden gecontroleerd.
Wat dit voor jou betekent
Ontslag voelt vaak als iets waar je geen controle over hebt. Toch heb je meer rechten en invloed dan veel mensen denken. Door niet te snel te tekenen, de vaststellingsovereenkomst goed te beoordelen en te weten hoe de transitievergoeding hoort te worden toegepast, vergroot je je kans op een eerlijke regeling aanzienlijk.
Wie zich goed laat informeren en tijd neemt voor de juiste keuzes, voorkomt dat ontslag onnodig veel financiële en juridische gevolgen heeft.