Zzp-pensioen: hoe zit het ook alweer?

Als ondernemer krijg je, net als iedere Nederlander, AOW als je de AOW-leeftijd bereikt. Werknemers bouwen daarnaast meestal pensioen op via hun werkgever. Als zzp’er heb je geen verplichte pensioenregeling. Je beslist zelf of en hoe je extra pensioen opbouwt, en hoeveel.

Hoeveel pensioen moet je sparen als zzp’er?

Om te bepalen hoeveel pensioen je nodig hebt, kijk je naar je huidige inkomen. Een veelgebruikte richtlijn is 70 procent van je laatste bruto-inkomen. Omdat je vanaf de AOW-leeftijd minder belasting betaalt, houd je dan ongeveer 80 tot 90 procent van je laatste netto-inkomen over.

Rekenvoorbeeld gemiddeld jaarinkomen zzp’er

Het gemiddelde jaarinkomen van een zzp’er was in 2024 51.400 euro, volgens het CBS. Met 70 procent daarvan kom je op een bruto jaarinkomen van 35.980 euro na je pensionering.

AOW

Per 1 januari 2026 is de AOW voor een alleenstaande maximaal 1.637,57 euro bruto per maand. Woon je samen of ben je getrouwd, dan is het 1.122,12 euro per persoon. Daar komt één keer per jaar vakantiegeld bij. De AOW wordt twee keer per jaar aangepast, op 1 januari en 1 juli.

Ben je alleenstaand, dan krijg je zonder vakantiegeld zo’n 19.650 euro AOW per jaar. Om op 35.980 euro te komen, heb je dus nog ongeveer 16.330 euro per jaar nodig, oftewel zo’n 1.360 euro per maand. Wil je dat 20 jaar lang ontvangen, dan heb je bij je pensioen ongeveer 326.600 euro nodig. Rendement en inflatie zijn daarin niet meegenomen.

Wil je het precies weten?

Bovenstaande berekening is ruw en bedoeld als inschatting. Met online tools zie je hoeveel je per maand moet sparen voor een bepaald pensioen, bijvoorbeeld met de Pensioenschijf-van-vijf van het Nibud.

Tip: bespreek je plannen voor later ook met je boekhouder of een financieel adviseur. Zo regel je het op de manier die bij jou past.

Vuistregel: leg 20 procent apart

Een veelgebruikte richtlijn is dat zzp’ers 20 procent van hun inkomen apart zetten voor hun pensioen. Begin op tijd: wie op zijn dertigste begint, bouwt veel meer op dan wie pas op zijn veertigste voor het eerst inlegt.

Hoe bouw je als zzp’er extra pensioen op?

Er zijn verschillende manieren om pensioen op te bouwen.

1. Je bedrijf verkopen

Je onderneming verkopen als je met pensioen gaat, kan een aanvulling zijn op je AOW. Maar de toekomstige waarde van je bedrijf is moeilijk in te schatten. Er kan vermogen zijn opgebouwd, maar er kunnen ook schulden zijn. Bovendien is een bedrijf van een zzp’er vaak lastig te verkopen, omdat het nauw aan jou als persoon verbonden is. Maak je dus niet te afhankelijk van deze inkomstenbron.

2. Sparen op een spaarrekening

De eenvoudigste manier is een gewone spaarrekening waarop je bijvoorbeeld elke maand geld stort. Je mag dat geld voor alles gebruiken en opnemen wanneer je wilt. Boven een bepaald bedrag betaal je wel elk jaar vermogensbelasting in box 3.

Let op: dit geld is niet beschermd bij beslag of faillissement en telt mee voor de vermogenstoets van de bijstand.

3. Banksparen voor je pensioen

Bij banksparen spaar je op een speciale bankspaarrekening. Je bepaalt zelf hoeveel je inlegt. Die inleg is tot een maximum aftrekbaar van je inkomen. Over het tegoed betaal je geen vermogensbelasting, over de uitkeringen later wel inkomstenbelasting.

Het geld is alleen bedoeld voor een aanvulling op je pensioen. De uitkeringen moeten uiterlijk beginnen in het jaar waarin je 5 jaar ouder bent dan je AOW-leeftijd. Eerder laten uitkeren kan ook, maar dan moet de uitkering langer doorlopen. Een levenslange uitkering is met banksparen niet mogelijk. Overlijd je eerder, dan gaat het geld naar je nabestaanden.

4. Lijfrenteverzekering

Ook met een lijfrenteverzekering bouw je extra pensioen op met belastingvoordeel. Je inleg wordt belegd door een verzekeraar of andere financiële partij. Meestal bepaal je zelf hoeveel je inlegt. Onder voorwaarden mag je de premie aftrekken in het jaar dat je die betaalt.

De inleg wordt belegd volgens een strategie die vaak afhangt van je leeftijd en hoeveel risico je wilt lopen. Later krijg je periodiek een uitkering. Hoeveel dat is, hangt af van het rendement. Laat je goed adviseren over wat bij jou past.

Lijfrente collectief regelen

Je kunt je lijfrente ook collectief regelen. Door samen te beleggen worden de kosten lager. Je kiest voor een levenslange uitkering (bij een verzekeraar) of een tijdelijke uitkering, bijvoorbeeld 10, 15 of 20 jaar.

Bij overlijden gaat het vermogen naar de nabestaanden. In sommige gevallen kun je het saldo ook opnemen bij langdurige arbeidsongeschiktheid. Het pensioenvermogen is beschermd tegen beslag bij faillissement.

5. Je hypotheek aflossen

Hiermee vul je je AOW niet aan, maar je verlaagt wel je vaste lasten. Is je hypotheek bij je pensioen (grotendeels) afgelost, dan heb je minder inkomen nodig.

Welke pensioenopbouw past bij jou?

Pensioen opbouwen als ondernemer vraagt om een bewuste keuze. Vergelijk pensioenrekeningen en kies wat bij jou past.

Ex-werknemer? Dan heb je een extra optie

Soms kun je vrijwillig doorgaan met de pensioenregeling van je vorige werkgever. Dat kan alleen als die regeling dat toestaat. De premie is tot maximaal 10 jaar na je ontslag aftrekbaar.

De nieuwe pensioenwet: wat is er veranderd?

In 2023 is de Wet toekomst pensioenen (Wtp) aangenomen. De invoering loopt tot 2028. Voor zelfstandigen zijn de fiscale mogelijkheden flink verruimd.

Meer fiscaal voordelig pensioen opbouwen

Dit kan bijvoorbeeld met lijfrente of banksparen. De cijfers voor 2026:

  • De jaarruimte is 30 procent van je premiegrondslag (was 13,3 procent tot 2023).
  • Je bouwt op over een inkomen tot 137.800 euro.
  • De maximale jaarruimte is 35.589 euro.

Sneller je pensioengat dichten

  • Ongebruikte jaarruimte kun je tot 10 jaar terug inhalen.
  • Je kunt in 2026 maximaal 42.753 euro inhalen.

Langer fiscaal voordelig inleggen

Je mag tot 5 jaar na je AOW-leeftijd fiscaal voordelig pensioen opbouwen.

Meedoen met een pensioenfonds

Pensioenfondsen mogen zzp’ers laten meedoen via een experiment dat loopt tot 30 juni 2028. Het fonds moet die mogelijkheid dan wel zelf aanbieden. Tot eind 2025 was er nog geen fonds met zo’n experiment gestart. Vraag het dus na bij het pensioenfonds van je branche.

Fiscale oudedagsreserve (FOR): hoe zit het?

Zzp’ers konden tot en met 2022 een deel van hun winst opzijzetten in de fiscale oudedagsreserve (FOR). Daarover betaalde je toen nog geen belasting. Dat gebeurt pas later, als je met pensioen gaat en vaak in een lager tarief valt.

Sinds 2023 kun je niets meer aan je FOR toevoegen. Een bestaande FOR blijft staan. Over dat bedrag betaal je later alsnog belasting.

Conclusie: zorg dat je financieel voorbereid bent op je pensioen

Als zzp’er ben je zelf verantwoordelijk voor een goede oudedagsvoorziening. Begin op tijd, reken uit hoeveel je nodig hebt en kies een of meer van de opties uit dit artikel. Bespreek je plan regelmatig met een pensioenspecialist en stel het bij waar nodig.