Wat is een fiscale eenheid?
Een fiscale eenheid zorgt ervoor dat meerdere ondernemingen voor de Belastingdienst als één belastingplichtige worden behandeld. Daardoor hoef je nog maar één aangifte te doen voor de vpb of de btw. Let op: de voorwaarden verschillen per belastingsoort. Het is dus mogelijk dat je ondernemingen wel een fiscale eenheid voor de btw kunnen vormen, maar niet voor de vpb, of andersom.
Fiscale eenheid voor de vpb
Voor de vpb gelden strikte voorwaarden. De moedermaatschappij is meestal een holding die een of meer dochtervennootschappen bezit. De belangrijkste eis is dat de moedermaatschappij minimaal 95 procent van het juridische én economische eigendom van de aandelen in de dochtermaatschappij(en) bezit. Dat aandelenbezit moet bovendien recht geven op minimaal 95 procent van de winst, het vermogen én het stemrecht van de dochtervennootschap(pen). De Belastingdienst noemt dit de bezitseis.
Directeur-grootaandeelhouder
De directeur-grootaandeelhouder (dga) hoeft de aandelen niet altijd persoonlijk in bezit te hebben. Het gaat erom dat de holding aan de wettelijke bezitseisen voldoet.
Voorwaarden
Daarnaast gelden onder meer de volgende voorwaarden:
- alle betrokken vennootschappen zijn feitelijk in Nederland gevestigd of voldoen aan de wettelijke regels.
- de vennootschappen hanteren hetzelfde boekjaar.
- de vennootschappen zijn aan hetzelfde belastingregime onderworpen.
- de winst wordt in alle vennootschappen op dezelfde manier berekend.
- de dochtermaatschappijen hebben de rechtsvorm bv of nv.
Voldoe je aan deze voorwaarden? Dan kun je bij de Belastingdienst een verzoek indienen om een fiscale eenheid voor de vpb te vormen. Hiervoor gebruik je het officiële formulier van de Belastingdienst. De Belastingdienst streeft ernaar om binnen acht weken op een volledig verzoek te beslissen.
Voordelen van een fiscale eenheid voor de vpb
Een fiscale eenheid voor de vpb kan verschillende voordelen opleveren:
- Je doet nog maar één vpb-aangifte.
- Winsten en verliezen van de deelnemende vennootschappen kunnen direct met elkaar worden verrekend.
- Onderlinge transacties blijven in veel gevallen buiten beschouwing voor de winstberekening. Daardoor hoef je niet direct belasting te betalen over interne overdrachten van bijvoorbeeld bedrijfsmiddelen.
- Je administratie bijhouden wordt eenvoudiger, omdat je minder afzonderlijke belastingaangiften hoeft op te stellen.
Houd ook rekening met de nadelen
Een fiscale eenheid is niet altijd de beste keuze. Een belangrijk nadeel is dat alle deelnemende vennootschappen hoofdelijk aansprakelijk zijn voor de vpb-schuld van de fiscale eenheid. Dat kan grote gevolgen hebben wanneer één van de bv’s betalingsproblemen krijgt of schulden opbouwt. De andere vennootschappen kunnen dan eveneens aansprakelijk worden gesteld voor de openstaande belastingschulden.
Verder kan het als winstgevende bv’s/nv’s een fiscale eenheid vormen, zodat de VPB juist hoger wordt. Dit komt door de tariefgrens voor de vpb van 200.000 euro. Tot dit bedrag betaal je aan belasting 19 procent, daarboven 25,8. Je kunt maar eenmaal gebruikmaken van deze onderste schijf bij een eenheid, terwijl zonder eenheid iedere bv er gebruik van kan maken. Ook kan het zijn dat je minder investeringsaftrek geniet, omdat alle investeringen worden samengevoegd.
Daarnaast kunnen bij het verbreken van een fiscale eenheid fiscale afrekeningen volgen. Ook gelden speciale regels als activa of vennootschappen de fiscale eenheid verlaten. Laat daarom vooraf beoordelen of een fiscale eenheid in jouw situatie daadwerkelijk voordeel oplevert.
Fiscale eenheid voor de btw
Voor de btw gelden andere voorwaarden. Hier draait het niet om een aandelenbelang van 95 procent, maar om financiële, organisatorische en economische verwevenheid. Voor de btw kijkt de Belastingdienst dus niet naar het aandelenbezit, maar naar de manier waarop de ondernemingen met elkaar zijn verbonden.
Financiële verwevenheid
Er is sprake van financiële verwevenheid als meer dan 50 procent van de aandelen én de zeggenschap direct of indirect in dezelfde handen is.
Organisatorische verwevenheid
De ondernemingen moeten onder één gezamenlijke leiding staan en als één organisatie functioneren.
Economische verwevenheid
Van economische verwevenheid is onder meer sprake als:
- de ondernemingen zich hoofdzakelijk richten op dezelfde klanten of hetzelfde economische doel; of
- een onderneming voor meer dan 50 procent prestaties verricht voor een andere onderneming binnen de groep.
Daarnaast moeten de ondernemingen in Nederland zijn gevestigd.
Whitepaper Belastingwijzigingen
Praktijkvoorbeeld
Stel dat je een holding hebt met twee werk-bv’s: een adviesbureau en een softwarebedrijf. De holding bezit 100 procent van de aandelen van beide besloten vennootschappen. De bedrijven hebben hetzelfde boekjaar, dezelfde bestuurder en werken grotendeels voor dezelfde klanten. In dat geval kunnen zij mogelijk een fiscale eenheid vormen voor de vpb en – als ook aan de btw-voorwaarden wordt voldaan – voor de btw. Daardoor hoef je nog maar één belastingaangifte voor de vpb (en btw) in te dienen en kunnen bijvoorbeeld winsten en verliezen eenvoudiger worden verrekend.
Verzoek of aanwijzing door de Belastingdienst
Je kunt zelf een verzoek indienen om als fiscale eenheid voor de btw te worden aangemerkt. Maar ook zonder verzoek kan de Belastingdienst vaststellen dat sprake is van een fiscale eenheid als aan alle voorwaarden wordt voldaan.
Hoofdelijke aansprakelijkheid voor de btw
Net als bij de vpb geldt ook voor de btw een belangrijk aandachtspunt: alle deelnemers aan de fiscale eenheid zijn hoofdelijk aansprakelijk voor de btw-schulden van de fiscale eenheid. Raakt één onderneming financieel in de problemen, dan kan de Belastingdienst de openstaande btw-schuld ook verhalen op de andere ondernemingen binnen de fiscale eenheid.
Conclusie
Een fiscale eenheid kan voor ondernemers met meerdere bv’s, een holding of andere vennootschappen veel administratief ( en soms fiscaal) voordeel opleveren. Daar staat tegenover dat de deelnemende ondernemingen gezamenlijk aansprakelijk worden voor bepaalde belastingschulden en dat het beëindigen van een fiscale eenheid fiscale gevolgen kan hebben. Controleer daarom vooraf goed of jouw ondernemingsstructuur voldoet aan de voorwaarden van de Belastingdienst. Een boekhouder of fiscalist kan helpen om de gevolgen voor de vennootschapsbelasting, btw en de administratie in kaart te brengen.
