Met de huidige krapte op de Nederlandse arbeidsmarkt vinden veel ondernemers het lastig om geschikte werknemers te vinden. Buitenlands personeel kan een oplossing zijn voor hardnekkige vacatures, maar er gelden wel verschillende regels. Welke vergunningen zijn nodig? Wanneer mag iemand werken in Nederland? En wat zijn jouw verplichtingen als werkgever?
Kun je buitenlandse werknemers in dienst nemen?
Ja, dat kan. Als je overweegt iemand van buiten Nederland aan te nemen, is het wel belangrijk om bekend te zijn met de Wet arbeid vreemdelingen (Wav). Deze wet bepaalt namelijk de regels rondom het werken in Nederland door mensen met een niet-Nederlandse nationaliteit.
Buitenlandse werknemer uit de EU, EER en Zwitserland
Komt een nieuwe werknemer uit een land binnen de Europese Unie, de Europese Economische Ruimte (EER) of Zwitserland? Dan mag die persoon vrij in Nederland wonen en werken.
Je hebt in dat geval geen verblijfsvergunning, visum of werkvergunning nodig.
Dat maakt het aannemen van Europees personeel relatief eenvoudig. Wel moet je voldoen aan de normale Nederlandse regels voor loonbelasting, arbeidsvoorwaarden en arbeidsomstandigheden.
Let ook op de sociale premies. In sommige situaties blijven werknemers verzekerd in hun woonland. Controleer daarom altijd welke regels van toepassing zijn.
Werknemers van buiten de Europese Unie
Kun je binnen Europa geen geschikte kandidaat vinden? Dan kun je personeel werven in een ander land buiten de EU. Daarvoor gelden strengere regels.
In veel gevallen moeten nieuwe werknemers beschikken over een werk- en verblijfsvergunning voordat ze in Nederland aan de slag mogen.
Welke vergunning nodig is, hangt af van de situatie.
Tijdelijk werk: tewerkstellingsvergunning (TWV)
Komt een werknemer korter dan 90 dagen naar Nederland? Dan is vaak een tewerkstellingsvergunning (TWV) nodig. Soms heeft de werknemer ook een visum voor kort verblijf nodig.
Deze vergunning vraag je aan bij het UWV.
Langer dan 90 dagen: gecombineerde vergunning voor verblijf en arbeid (GVVA)
Als de werknemer langer dan 90 dagen in Nederland komt werken, is meestal een gecombineerde vergunning voor verblijf en arbeid (GVVA) nodig.
De aanvraag loopt via de Immigratie- en Naturalisatiedienst (IND). De IND beoordeelt daarbij ook of de werknemer mag werken.
Kennismigranten aantrekken
Voor veel mkb-bedrijven is de kennismigrantenregeling interessant. Hiermee kun je hoogopgeleide buitenlandse werknemers relatief snel naar Nederland halen.
Daarvoor gelden wel voorwaarden:
- de werknemer moet voldoen aan de salarisnormen
- je moet erkend referent zijn bij de IND
- de functie moet passen binnen de regeling
Vooral bedrijven in de techniek, IT en wetenschap maken hier veel gebruik van.
Europese Blauwe Kaart
Een alternatief voor de kennismigrantenregeling is de Europese Blauwe Kaart.
Deze regeling is bedoeld voor hoogopgeleide werknemers van buiten de EU die binnen Europa willen werken. Er gelden onder meer eisen voor:
- opleiding
- salaris
- duur van de arbeidsovereenkomst
Andere vergunningen voor specialistisch personeel
Voor sommige werknemers van buiten de EU bestaan speciale regelingen. Zo kun je een specialist, leidinggevende of trainee tijdelijk overplaatsen vanuit een buitenlandse vestiging naar Nederland via de ICT-regeling (Intra Corporate Transfer).
Daarnaast is er een aparte verblijfsvergunning voor onderzoekers die wetenschappelijk onderzoek verrichten. In sommige gevallen ontvangen zij een beurs in plaats van salaris.
Ook start-ups kunnen internationaal talent aantrekken. Via de regeling voor essentieel start-uppersoneel kunnen werknemers van buiten de EU een belangrijke rol vervullen binnen een groeiende onderneming. Naast salaris kunnen zij daarbij ook medewerkersparticipaties ontvangen.
Oekraïense vluchtelingen, asielzoekers en statushouders
Ook een vluchteling die in Nederland woont, mag hier werken.
Statushouders
Statushouders mogen zonder aanvullende werkvergunning in Nederland werken. Voor hen gelden dezelfde arbeidsregels als voor Nederlandse werknemers.
Asielzoekers
Asielzoekers mogen onder voorwaarden werken. De asielaanvraag moet minimaal zes maanden in behandeling zijn en er is een TWV nodig.
Oekraïense vluchtelingen
Voor Oekraïense vluchtelingen gelden aparte regels. Zij mogen werken als zij beschikken over een geldig bewijs van verblijf, zoals een IND-sticker of een zogenoemd O-document.
Controleer altijd de identiteit van eewerknemer
Neem je een buitenlandse werknemer aan? Dan moet je verplicht de identiteit en verblijfsstatus van de werknemer controleren op basis van een geldig paspoort of ander geldig identiteitsbewijs.
Bewaar een kopie van het identiteitsdocument in je administratie. De Nederlandse Arbeidsinspectie controleert hier regelmatig op. Ontbreekt een vereiste vergunning? Dan kunnen de boetes flink oplopen.
Whitepaper Controle Belastingdienst
Jouw rol als werkgever
Bij veel vergunningstrajecten ben je als werkgever referent. Dat betekent dat je verantwoordelijk bent voor het verstrekken van juiste informatie aan de overheid en het melden van wijzigingen.
Denk bijvoorbeeld aan:
- veranderingen in het dienstverband
- beëindiging van het contract
- wijzigingen in functie of salaris
Zorg daarom dat je personeelsadministratie op orde is. Lees meer over de plichten als referent.
Zorg voor de juiste papieren
De Nederlandse Arbeidsinspectie controleert regelmatig of buitenlandse werknemers binnen een bedrijf beschikken over de juiste papieren.
Mocht er een inspectie plaatsvinden en je hebt het niet goed geregeld? Dan kan dit tot grote problemen leiden voor je bedrijf. Zo is het ontbreken van een geldige werkvergunning grond voor een stevige boete voor werkgevers.
Huisvesting voor buitenlandse werknemers
Haal je werknemers uit het buitenland naar Nederland? Dan krijg je mogelijk ook te maken met huisvesting.
In sommige sectoren is het regelen van woonruimte verplicht volgens de cao. Ook voor bepaalde werknemers van buiten de EU kunnen aanvullende verplichtingen gelden.
Regel je zelf huisvesting? Zorg dan dat deze voldoet aan de eisen voor veiligheid, leefbaarheid en privacy.
Tip van De Zaak: lees voor meer uitgebreide informatie de pdf ‘Een werknemer naar Nederland laten komen’ van de IND.
