Je harde werk, je passie, je levenswerk. Wat gebeurt er met je bedrijf als jij er niet meer bent? Je denkt er misschien liever niet aan, maar vooruitdenken kan het voortbestaan van je zaak na je overlijden garanderen. Dit artikel onthult hoe een goed opgesteld testament rust brengt voor jou en je nabestaanden en meer zekerheid continuïteit van je onderneming. Of je nu een zzp'er, eigenaar van een vod of directeur van een bv of nv bent.

In het kort

  • Een testament is een notariële akte waarin je vastlegt wat er na je dood met de erfenis moet gebeuren.
  • Alleen met een testament heb je invloed op de bedrijfsopvolging.
  • Zonder testament gaan alle bezittingen en schulden automatisch over op erfgenamen volgens wettelijk erfrecht.
  • Stel je testament op bij de start van je bedrijf, laat je adviseren door notaris en benoem een executeur.

Inhoudsopgave

Snel inzicht in de belangrijkste ondernemerszaken: met de Top 3 Scans van De Zaak: de AOV Scan, de Aftrekposten Scan en de Pensioen Scan

Belang van een testament voor ondernemers

Het is belangrijk om als ondernemer je wensen over je onderneming vast te leggen in een testament. Een testament is een notariële akte waarin je vastlegt wat er na je dood met de erfenis moet gebeuren. Alleen als je een testament opstelt bij de notaris, heb je invloed op wat er met je bedrijf gebeurt na je dood.

Heb je geen testament? Dan regelt het wettelijk erfrecht wat er gebeurt na je overlijden. Dat kan betekenen dat er dingen gebeuren met je bedrijf die niet overeenkomen met jouw wensen.

Wettelijk erfrecht vs. een persoonlijk testament

Het wettelijk erfrecht bepaalt wie jouw erfgenamen zijn en wat zij erven. In de praktijk betekent dat dat de bezittingen en schulden van je bedrijf overgaan op de erfgenamen. Dat is hoe de wet een erfenis afhandelt.

Met een persoonlijk testament kun je vastleggen wie erfgenamen zijn, wie de onderneming mag voortzetten en hoe dingen geregeld moeten worden. Met een persoonlijk testament kun je dus andere dingen afspreken over het nalatenschap dan volgens het wettelijk erfrecht zou gebeuren.

Wat gebeurt er met een eenmanszaak, vof, maatschap of bv als je overlijdt zonder testament?

Heb je geen testament? Dan gaan alle bezittingen en schulden uit de nalatenschap automatisch over op de echtgenoot of echtgenote. Wanneer er kinderen zijn, dan krijgen die een geldvordering op de langstlevende (stief)ouder. Ze kunnen die innen bij het overlijden van die ouder of bij een faillissement.

Goed om te weten: als je ongetrouwd samenwoont en geen geregistreerd partnerschap hebt met je partner, dan erft je partner niets van je (tenzij je dit vastlegt in een testament).

Het ondernemerstestament

Om na je dood regie te houden op je bedrijf, kun je een testament opstellen: een zogenaamd ondernemerstestament. Dit is een testament waarin je aangeeft wat er met het bedrijf moet gebeuren als je komt te overlijden.

Dit is belangrijk om misverstanden over bedrijfsopvolging te voorkomen. Maar een ondernemerstestament zorgt ook voor snellere procedures. Hierdoor voorkom je dat je bedrijf na je dood een tijd stuurloos is.

Adviezen voor het opstellen van een effectief ondernemerstestament

Hier een korte checklist ‘testament voor ondernemers’:

Doe het meteen bij de start van je bedrijf

Zorg dat je vanaf het begin dingen vastlegt. Anders is de kans groot dat je het nooit doet. Verandert de situatie? Dan kun je het testament altijd aanpassen.

Laat je adviseren door een notaris

De notaris is specialist in testamenten. Maak je wensen duidelijk zodat je wensen ondubbelzinnig op papier gezet kunnen worden.

Benoem een executeur

Het is belangrijk om een executeur te benoemen in je testament. Deze executeur regelt praktische zaken voor je bedrijf. Dit mag een notaris zijn, maar ook een kennis of familielid.

Laat de notaris het testament maken

Vergeet niet dat alleen een testament opgesteld door een notaris rechtsgeldig is. Dus een eigen document met je handtekening heeft geen juridische waarde voor de wet.

Erfbelasting

Een testament opstellen heeft nog andere voordelen. Een testament helpt je namelijk bij het regelen van de erfbelasting. Als je voldoet aan bepaalde voorwaarden, kun je namelijk vrijstelling krijgen van erfbelasting. Dat scheelt financieel.

Bedrijfsopvolgingsregeling (BOR) en erven

Wil je vrijstelling krijgen van erfbelasting? Dat kan in sommige gevallen als je gebruikmaakt van de Bedrijfsopvolgingsregeling (BOR). Deze regeling geldt in 2024 nog steeds, maar er zijn wel dingen aangepast.

In 2024 geldt er in de erfbelasting een voorwaardelijke vrijstelling van 100 procent tot een bedrag van € 1.325.253. Een belangrijke voorwaarde van de BOR is dat je de onderneming minimaal 5 jaar moet voortzetten. Laat je goed informeren welk voordeel de BOR voor jou kan hebben.

Controle Belastingdienst

Gratis whitepaper: Belastingdienst Controle, wat nu?!

Hoe vaak gebeurt het, hoe voorkom je het en stappenplan als het tóch gebeurt.

Overlijdensrisicoverzekering en compagnonsverzekering

Daarnaast is het verstandig om na te denken over verzekeringen die je nabestaanden ondersteunen als je overlijdt:

  • Overlijdensrisicoverzekering (ORV). Een verzekering die voorkomt dat je nabestaanden blijven zitten met financiële zorgen. Bijvoorbeeld door een eenmalige uitkering na het overlijden. Je kunt ook een nabestaandenpensioen afsluiten.
  • Compagnonsverzekering. Een verzekering die garandeert dat een zakelijke compagnon de onderneming kan voortzetten of overnemen. Dit gebeurt vaak in een aandeelhoudersovereenkomst, bij bedrijven waar meerder personen gezamenlijk eigenaar van een bedrijf zijn.


Wat zijn de financiële risico’s voor mijn nabestaanden als ik geen overlijdensrisicoverzekering heb?

De financiële gevolgen kunnen groot zijn als je geen ORV of nabestaandenpensioen hebt. Denk maar aan hypotheekkosten die ineens niet meer betaald kunnen worden. Het kan betekenen dat je gezin moet verhuizen. Of denk aan het veranderen van leefstijl: kinderen die niet meer op muziekles kunnen of niet meer naar dezelfde sportclub. Dit zijn ingrijpende gevolgen.

Hoe werkt een compagnonsverzekering in het geval van overlijden van een vennoot?

Als je een compagnonsverzekering hebt, krijgt de vennoot het verzekerde bedrag uitgekeerd. Hiermee kan hij of zij het aandeel van de overleden compagnon kopen van diens erfgenamen. Het kan ook gebruikt worden een nieuwe vennoot aan te trekken.

Hoe bescherm ik mijn bedrijf tegen uiteenvallen bij overlijden in een vof of maatschap?

De makkelijkste manier is door een overlijdensrisicoverzekering af te sluiten met een overnamebeding. Hier kan in staan dat de maten of vennoten het eerste recht hebben om de zaken over te nemen van de maat of vennoot die is overleden. Ze kunnen dit dan doen met de uitkering van de verzekering. Andere bedingen zijn:

  • Voortzettingsbeding
  • Verblijvensbeding
  • Toescheidings- of aanbiedingsbeding


Regel het testament van je bedrijf

Niets is zo verdrietig als de dood van een dierbare. We hopen altijd dat het ons niet overkomt, maar het is uiteindelijk onvermijdelijk. Regel het voortbestaan van je bedrijf zo goed mogelijk en doe het nu als je het nog niet gedaan hebt.

Als je een testament maakt en de juiste verzekeringen afsluit, voorkom je dat een verdrietige gebeurtenis een extra bitter gevolg krijgt voor je nabestaanden.

Is jouw pensioenpot al gevuld een zorgeloze oude dag? Check binnen 2 minuten welke pensioenopties voor jou (fiscaal) het beste zijn. Start de gratis Pensioen Scan van De Zaak.

Job Jansen

Job Jansen

Als freelance tekstschrijver en SEO-adviseur heb ik bijna dagelijks contact met bedrijven. Over de jaren heen heb ik samengewerkt met talloze inspirerende ondernemers, waardoor ik veel affiniteit heb gekregen met mkb’ers. Vanuit die ervaring probeer ik als redacteur bij onder andere De Zaak elke keer artikelen te schrijven waar ondernemers echt iets aan hebben.
Lees ook…
Consumenten in Nederland kunnen zich beroepen op verschillende wetten en regels als er iets mis is met een afgenomen dienst of product. Maar kun je als…
De nieuwe Wet bescherming klokkenluiders vervangt de Wet Huis voor klokkenluiders. Werkgevers met vijftig tot tweehonderdvijftig werknemers hebben tot…
Compliance is geen modewoord, maar een noodzaak om je bedrijf aan te passen aan het groeiende web aan nationale en internationale wet- en regelgeving….
Prinsjesdag 2023 is achter de rug en het kabinet heeft de Miljoenennota overhandigd en het Belastingplan 2024 gepresenteerd. De redactie van De Zaak…
Om schijnconstructies aan te pakken, is De Wet aanpak schijnconstructies (WAS) in het leven geroepen. Deze wet beschermt werknemers tegen onderbetaling…
Je moet een onderscheid maken tussen officiële feestdagen en verplichte vrije dagen. Een officiële feestdag is namelijk niet per definitie een…