De Wet toelating terbeschikkingstelling van arbeidskrachten is inmiddels aangenomen door de Eerste en Tweede Kamer. De beoogde invoeringsdatum van het nieuwe stelsel voor de uitleenmarkt is 1 januari 2027. Handhaving volgt vanaf 1 januari 2028.
- Waar heeft een uitzendkracht recht op en welke wet- en regelgeving geldt er?
- Tijdelijk personeel nodig? Alle opties op een rij
Wet toelating terbeschikkingstelling van arbeidskrachten (WTTA)
De kern van de WTTA is simpel: organisaties die arbeidskrachten ter beschikking stellen, moeten straks officieel toegelaten zijn. Zonder toelating mogen zij geen personeel meer uitlenen, zoals uitzendkrachten of gedetacheerden.
Daarvoor moeten uitleners en intermediairs zich aanmelden bij de nieuwe Nederlandse Autoriteit Uitleenmarkt (NAU), onderdeel van het ministerie van Sociale Zaken en Werkgelegenheid.
Om toelating te krijgen, moeten uitleners onder meer:
- aantonen dat zij wet- en regelgeving naleven
- een verklaring omtrent het gedrag (VOG) aanleveren
- financiële zekerheid bieden, meestal via een waarborgsom
- betalen voor de toelatingsprocedure
De toelating geldt vier jaar. In die periode vinden controles plaats. Voldoet een uitlener niet meer aan de voorwaarden? Dan kan de toelating worden ingetrokken.
Ook inleners krijgen extra verplichtingen
De WTTA richt zich niet alleen op uitzendbureaus. Ook organisaties die personeel inlenen, de zogenoemde inleners, krijgen nieuwe verantwoordelijkheden. Zo mogen inleners straks alleen nog samenwerken met toegelaten uitleners. Via een openbaar register kun je controleren of een uitlener een geldige toelating heeft.
Dat betekent in de praktijk dat ondernemers hun inhuurprocessen moeten aanpassen. Controle van het register wordt een vast onderdeel van werken met uitzend- en detacheringspartners.
Werk je met meerdere leveranciers of onderaannemers? Dan wordt het extra belangrijk om zicht te houden op de hele keten.
Hele keten moet voldoen aan de WTTA
Bij het uitlenen van personeel zitten soms meerdere partijen tussen de oorspronkelijke uitlener en de uiteindelijke opdrachtgever. Denk aan doorleners of tussenpartijen zoals onderaannemers.
De WTTA bepaalt dat alle schakels in die keten aan de regels moeten voldoen. Het is dus niet voldoende als alleen het eerste uitzendbureau een toelating heeft.
Ontbreekt ergens in de keten een geldige toelating? Dan loopt ook jouw onderneming risico op sancties van de Nederlandse Arbeidsinspectie, die toezicht houdt op de wetgeving.
Voor ondernemers betekent dit dat contractbeheer en controle van leveranciers belangrijker worden dan ooit.
Administratieplicht voor uitleners én inleners
De WTTA introduceert ook een expliciete administratieplicht. Uitleners moeten vastleggen wanneer sprake is van terbeschikkingstelling van arbeidskrachten en dit melden aan de inlener. Inleners moeten die kwalificatie vervolgens ook in hun eigen administratie opnemen, uiterlijk op de eerste werkdag van de ingeleende werknemer.
In de praktijk zal dit waarschijnlijk worden verwerkt in overeenkomsten en inhuurcontracten.
Buitenlandse uitleners vallen ook onder de wet
Werk je met buitenlandse partijen die personeel in Nederland laten werken? Ook zij vallen straks onder de WTTA.
Voor buitenlandse uitleners gelden grotendeels dezelfde eisen als voor Nederlandse organisaties. Daarnaast komen er aanvullende verplichtingen, bijvoorbeeld rond:
- identificatie van ondernemingen
- A1-verklaringen
- meldingen van grensoverschrijdende arbeid
Voor ondernemers die regelmatig buitenlandse arbeidskrachten inzetten, is dit een belangrijk aandachtspunt richting 2027.
Nog geen handhaving in 2027
Hoewel het toelatingsstelsel ingevoerd wordt per 1 januari 2027, start de Arbeidsinspectie pas vanaf 1 januari 2028 met actieve handhaving. Vanaf dan kan de inspectie boetes geven aan inleners die samenwerken met uitleners die niet zijn toegelaten.
Dat overgangsjaar is bedoeld om organisaties de tijd te geven hun processen aan te passen. Toch is wachten geen verstandig idee. Zeker grotere organisaties met veel externe inhuur hebben tijd nodig om contracten, controles en administratie op orde te brengen.
Sommige organisaties kunnen vrijstelling krijgen
Niet iedere organisatie die incidenteel personeel uitleent, hoeft straks een volledige toelating aan te vragen. Er komt een ontheffingsmogelijkheid voor ondernemingen waarbij uitlenen slechts een klein deel van de activiteiten vormt. Bijvoorbeeld consultancybedrijven die af en toe medewerkers bij klanten plaatsen.
Ontheffing aanvragen bij Nederlandse Autoriteit Uitleenmarkt
Belangrijk is wel dat deze ontheffing actief moet worden aangevraagd bij de NAU. Zonder aanvraag geldt de uitzondering niet automatisch.
Als je als ondernemer bij een dergelijk bedrijf personeel inhuurt, is het belangrijk om te vragen naar de ontheffing.
Voorbereiden voorkomt problemen
De WTTA betekent voor veel ondernemers extra controlewerk, administratie en ketenverantwoordelijkheid. Werk je met uitzendkrachten, detachering of buitenlandse arbeidskrachten? Dan is het verstandig om nu al in kaart te brengen:
- met welke uitleners je samenwerkt
- welke contracten en processen aangepast moeten worden
- hoe je straks controleert of een uitlener toegelaten is
- of er sprake is van doorleners in de keten
Zo voorkom je verrassingen zodra de WTTA daadwerkelijk van kracht wordt.
