De wetten, regels en uitkeringen

Sinds 2 augustus 2022 hebben ouders en verzorgers recht op (gedeeltelijk) betaald ouderschapsverlof. Dat heeft consequenties voor jou als werkgever en daarom is het belangrijk om goed op de hoogte te zijn. Alleen zijn de regels best lastig. In dit artikel praten we je daarom bij over de wet betaald ouderschapsverlof.

Benieuwd wat je kan doen om je medewerkers meer te laten bewegen om verzuim te voorkomen? Download het gratis whitepaper “Bewegen tijdens het werk”.

Inhoudsopgave

Wat is betaald ouderschapsverlof?

Heeft een medewerker kinderen en een arbeidsovereenkomst? Dan is het mogelijk om ouderschapsverlof op te nemen. Werkende ouders en verzorgers hebben namelijk recht op betaald ouderschapsverlof.

Ook niet-biologische ouders die blijvend betrokken zijn bij de verzorging en opvoeding van een kind, komen in aanmerking voor ouderschapsverlof. Dit recht is vastgelegd in de Wet arbeid en zorg (WAZO).

Als werkgever mag je betaald ouderschapsverlof niet weigeren.

Het voordeel van deze wet is dat medewerkers meer tijd kunnen doorbrengen met hun gezin en wennen aan de nieuwe situatie. Zo wordt verzuim door stress in verband met de nieuwe gezinssituatie vaak voorkomen en is de kans groter dat je medewerkers na hun verlof zich weer optimaal kunnen inzetten.

Wet betaald ouderschapsverlof 2022

Op 2 augustus 2022 is de nieuwe wet betaald ouderschapsverlof ingegaan. Ouders met een arbeidsovereenkomst kunnen sindsdien gedeeltelijk betaald ouderschapsverlof opnemen. Ze krijgen dan een uitkering van het UWV.

Of ouders recht hebben op de uitkering, hangt af van hun situatie. Dat laatste geldt ook voor de hoogte van de uitkering. Een aantal belangrijke punten op een rij:

  • Het verlof moet worden verlof opgenomen binnen 1 jaar na de geboorte van het kind (dus in het eerste levensjaar).
  • Gaat het om adoptie en het kind is nog geen 8 jaar? Dan dient het verlof te worden opgenomen binnen 1 jaar na opname in het gezin.
  • (Gedeeltelijk) betaald ouderschapsverlof duurt minimaal 1 week en maximaal 9 weken.
  • De uitkering dient te worden aangevraagd door de werkgever
  • Het verlof hoeft niet in 1 keer te worden opgenomen. Het kan ook gaan om een aantal uren per dag over meerdere weken.

Op de site van de Rijksoverheid vind je meer informatie over betaald ouderschapsverlof.

Wanneer hebben werknemers recht op betaald ouderschapsverlof?

Willen je medewerkers gebruikmaken van het recht op betaald ouderschapsverlof? Dan gelden een aantal voorwaarden.

  • Je medewerker moet een arbeidscontract te hebben.
  • Het dient de officiële ouder te zijn met een blijvend verzorgende rol.
  • Ze zijn ouder of verzorger van een biologisch kind, adoptiekind, pleegkind of stiefkind.
  • Als verzorger moet je op hetzelfde adres wonen als het kind.
  • Het kind is voor 2 augustus 2022 geboren, maar is op deze datum nog geen jaar oud.
  • In geval van een tweeling heb je 2 keer recht op betaald ouderschapsverlof.

Buiten de wettelijke regeling zoals beschreven, zijn er in diverse cao’s specifiek afspraken gemaakt. Lees dus als werkgever de regelingen in jouw cao na voor ouderschapsverlof.

Vakantiedagen tijdens betaald ouderschapsverlof

Tijdens het onbetaalde ouderschapsverlof bouwt een werknemers geen vakantiedagen op. Je bouwt wel vakantiedagen op over de uren die je werkt.

Stel dat je de helft van je werkweek ouderschapsverlof opneemt, dan bouw je dus 50 procent minder vakantiedagen op.

Betaald ouderschapsverlof aanvragen

Heeft je medewerker recht op betaald ouderschapsverlof? Dan moet er een uitkering worden aangevraagd bij het UWV. Dit moet jij als werkgever doen.

Het UWV betaalt 70 procent van het normale salaris tot het maximumdagloon van € 228,76 (in 2022). Hier kun je als werkgever betaald ouderschapsverlof aanvragen.

Uiteraard mag je als werkgever het salaris aanvullen, maar dit is niet verplicht.

Na de bevalling: aanvullend geboorteverlof voor partners

Naast betaald ouderschapsverlof is er sprake van aanvullend geboorteverlof voor partners van degene die is bevallen.

Voor de wet van 2 augustus 2022 was het verlof in 2019 uitgebreid door de Wet Invoering Extra Geboorteverlof. Ook had de partner op de dag van de bevalling al recht op calamiteitenverlof met behoud van loon.

Met de Wet WIEG is het kraamverlof van de partner verlengd naar een geboorteverlof van eenmaal de arbeidsduur per week. De partner dient deze werkweek verlof op te nemen in de eerste 4 weken na de geboorte van het kind.

In dit artikel lees je meer over geboorteverlof voor partners.

Daarbij maakt het niet uit of de partner fulltime of parttime werkt. Het gaat om de arbeidsduur zoals afgesproken in de arbeidsovereenkomst. Dit verlof betaal jij als werkgever.

Ouderschapsverlof en minder werken

Misschien wil een medewerker na de geboorte van een kind structureel minder werken. Hij of zij kan dan een verzoek indienen om het aantal arbeidsuren in het arbeidscontract aan te laten passen. Dit is geregeld in de wet flexibel werken. In dit artikel lees je meer over de wet flexibel werken.

Medewerkers die een half jaar in dienst zijn, mogen een verzoek indienen om het aantal contracturen te laten aanpassen. Als ondernemer mag je dit alleen weigeren als er een zwaarwegend bedrijfsbelang is. Dit moet je kunnen motiveren. Als je meerdere locaties hebt, heeft de werknemer recht om te vragen of hij of zij op een andere locatie mag werken.

Bij het opnemen van betaald ouderschapsverlof heeft iemand meer zekerheid dat hij of zij terug kan naar het oude aantal uren. Als werkgever ben je namelijk verplicht om iemand weer volgens de wekelijkse arbeidsduur in de arbeidsovereenkomst in te zetten.

Voordelen ouderschapsverlof

Het heeft verschillende voordelen om ouderschapsverlof op te nemen.

  • Het belangrijkste voordeel is dat je werknemer meer tijd heeft om te wennen aan de nieuwe gezinssituatie. Daardoor is de kans op ongepland verzuim lager.
  • Of een werknemer nu twee maanden betaald ouderschapsverlof opneemt of 26 weken onbetaald ouderschapsverlof: als werkgever maak je geen extra kosten.
  • Als het inkomen van de werknemer onder het sociale minimum daalt door onbetaald ouderschapsverlof, komt er een aanvullende uitkering.

Nadelen ouderschapsverlof

  • Het inkomen van je personeel wordt lager. Als het inkomen net voldoende is om de vaste lasten te betalen, dan kan het zijn dat ouderschapsverlof opnemen geen optie is.
  • Werknemers die ouderschapsverlof opnemen, lopen misschien promoties of andere kansen mis. Ze zijn namelijk tijdelijk minder aanwezig.
  • Je werknemers kunnen gaan wennen aan het werken van minder uren. Dit kan betekenen dat ze later minder uren willen werken.
  • Soms kunnen er operationele problemen optreden. Bijvoorbeeld als het gebruikelijk is dat jij als werkgever personeel naar een andere locatie stuurt, zoals voor een klus aan de andere kant van het land.

Controle Belastingdienst

Gratis whitepaper: Belastingdienst Controle, wat nu?!

Hoe vaak gebeurt het, hoe verkom je het en stappenplan als het tóch gebeurt.

Veelgestelde vragen

Wanneer kom in je in aanmerking voor ouderschapsverlof?

In Nederland komt een werknemer in aanmerking voor ouderschapsverlof wanneer zij of hij een kind verwacht, of een kind heeft gekregen. Sinds 2 augustus 2022 hebben ouders en verzorgers recht op (gedeeltelijk) betaald ouderschapsverlof. De uitkering is 70 procent van het dagloon.

Wat zijn de voordelen van ouderschapsverlof?

Ouderschapsverlof biedt ouders de mogelijkheid om tijd door te brengen met hun pasgeboren kind en hen te helpen bij de verzorging en opvoeding. Hierdoor kunnen ze een hechte band opbouwen met hun kind en een actievere rol spelen in de opvoeding. Ouderschapsverlof kan ook helpen om de work-life balance van ouders te verbeteren en hen in staat te stellen hun werk en gezin beter te combineren.

Kun je ook bij adoptie ouderschapsverlof aanvragen?

Ja, in ons land komen ouders ook in aanmerking voor ouderschapsverlof wanneer zij een kind hebben geadopteerd. Zowel de biologische als de adoptieouder kan ouderschapsverlof opnemen. Het ouderschapsverlof voor adoptieouders start op de dag van de plaatsing van het kind. Je kind moet dan wel bij je wonen volgens de basisregistratie personen.

Zitten is één van de grootste risico’s van verzuim. Tijd om in beweging te komen! Maar hoe stimuleer je je werknemers? Download het whitepaper “Bewegen tijdens het werk” met praktische tips & tricks en verlaag vandaag nog jouw risico op langdurig verzuim.

Peter Westhof

Peter Westhof

Ik schrijf als journalist veel over ondernemerszaken en voor De Zaak specifiek over energie voor ondernemers. Ook heb ik veel ondernemers geïnterviewd. Ondernemers willen vooral graag ondernemen, zo heb ik gemerkt. Het is buitengewoon handig en waardevol voor hen als een site als De Zaak op een begrijpelijke manier bepaalde ingewikkelde onderwerpen uitlegt. Daar draag ik graag aan bij.
Lees ook…
Als je werknemer langdurig ziek is geweest, dan wil je die na terugkomst ook weer laten re-integreren. Zodat je je werknemer weer (geleidelijk) in het…
Het is een menselijke basisbehoefte om in een gezonde, comfortabele en veilige werkomgeving te verkeren. Mensen brengen een behoorlijk deel van hun…
De zomerperiode staat weer voor de deur: een periode waarin veel werknemers op vakantie gaan. Voor ondernemers betekent het vaak flink puzzelen, want…
De Wet Arbeid en Zorg (WAZO) regelt en bundelt alle soorten verlof voor werknemers en zorgt ervoor dat zij werk en privé beter kunnen combineren….
Quiet quitting is een mogelijk zorgelijke nieuwe trend onder generatie z medewerkers. Quiet quitters nemen geen ontslag maar beperken hun inspanningen…
Zelf je personeel beoordelen is als ondernemer niet altijd eenvoudig. Met de 360 graden feedback-methode hoef je het niet alleen te doen. Je verzamelt…